Замонавий мактабдаги юкламалар жуда жиддий эканлиги ҳамда мактаб ўқувчиларининг саломатликлари унчалик яхши эмаслиги ўқитувчилар учун ҳам, ота-оналар учун ҳам сир эмас. Ахир ўн биринчи синфга қадар соғлом мактаб ўқувичларининг сони камая боради. Хўш, ўз саломатликларини сақлаш, шу билан бирга мактаб дастури, ўқитувчилар ва ота-оналарнинг барча талабларини бажаришга улгуришлари учун болаларга қандай ёрдам бериш мумкин?

Болаларнинг барчаси табиатига кўра жуда қизиқувчан бўлишади – улар янги нарсалар ҳақида билишни, дунёқарашларини кенгайтиришни истайдилар. Яъни билим олишга интилиш одамда ёшлигидан мавжуд бўлади, шу боис асосийси унинг бу интилишини нобуд қилмаслик.

Баъзи биринчи синф ўқувчилари ота-онасининг ёрдамисиз уй вазифасини бажара олишмайди. Аммо болалар мактабда берилган уй вазифасини ўзлари бажаришлари лозим ва улар буни қила олишади. Фарзандингизга бир пайтнинг ўзида унинг қобилиятлари ва мустақиллигини ривожлантирган ҳолда ёрдам беришни одат қилинг.

Мактабда ҳаммага бирдай қийин – болаларгаям, ота-оналаргаям, ўқитувчиларгаям. Нима учун, дейсизми? Соғлиқ ва асабларни йўқотишни камайтиришнинг иложи борми? Ҳатто мактабга яхши тайёрланган ҳамда физиологик ва руҳий жиҳатдан улғайган биринчи синф ўқувчилари учун ҳам мослашув даврининг дастлабки 2-4 ҳафтаси жуда қийин кечади. Бу пайтда боланинг ҳаёти тубдан ўзгаради: кун тартиби, кишилар билан ўзаро муносабатлар, янги талаблар ва янги вазифалар пайдо бўлади, асосийси эса, фаолиятнинг бошқа тури билан шуғулланишга тўғри келади.

7 ёшгача болалар ҳаракатларнинг барча турларини ўзлаштириб олган бўлишади, суяк-мушак корсети шаклланган бўлади ва улар боғчадаги машқларга қараганда мураккаброқ машқларни бажаришга тайёр бўлишади. Асосийси эса, бу ёшда бола руҳий жиҳатдан инструктор кўрсатган ҳаракатларни такрорлашга тайёр ҳисобланади. Шу боис улар бу ёшда спорт секциялари ва фитнесс-клубларнинг тўлақонли аъзолари бўлиши мумкин. Айнан бошланғич синфларда болалар бир жамоа бўлишни, тенгдошлари билан ўзаро мулоқот қилишни ўрганишади, уларда беллашиш учун сабаб пайдо бўлади.

Барча ота-оналар биринчи синфга борадиган фарзандларининг мактабга кўникиш даврида жиддий қийинчиликларга дуч келишади. Уларнинг кўпчилиги ўқитувчиларга, ўқув бўлими мудири ва ҳатто директорга ҳам ёрдам ва маслаҳат сўраб мурожаат қилишади. Шошилинч ишларингиз кўп бўлса ҳам сизни безор қилиб юборган ота ва оналар, буви ва боболардан қочманг. Мактабда штатда турувчи рухшунос бўлса ҳам, ёрдам сўраб келганларни унинг олдига жўнатишдан олдин вақт топиб, ҳар бири билан шахсан суҳбатлашинг. Шундай қилиб, раҳбар сифатида сиз фарзандлари эндигина мактабга борган ота-оналарга қандай маслаҳатларни беришингиз мумкин?

Тақвимда ёзнинг сўнгги декадаси. Анъанага кўра янги ўқув йилига тайёргарлик ушбу ўн кунликнинг асосий белгиси ҳисобланади. Канцелярия товарлари сотиладиган дўконларда мактаб жиҳозлари билан савдо-сотиқ авжига чиққан, ўқувчилар сумкаларни ўлчаб кўришмоқда, юқори синф ўқувчилари эса ғаройиб дафтарларни танлашяпти. Ота-оналар ўз фарзандлари учун мактаб кийимини танлаш билан овора. Вақтнинг сувдай оқиб кетишини қаранг, ахир болаларнинг ўтган йилги кўйлак ва шимлари энди уларга тор келяпти-да. Ушбу югуриб-елишлар билан овора бўлиб, фарзандимиз янги ўқув йилида мактабга қандай мослашиши ҳақида ўйламаймиз ҳам.